IPA Monatur – program prekogranične saradnje Srbija-Mađarska uz podršku Evropske unije

Manastiri srednjeg veka, zajednička kulturna baština u turističkoj ponudi, i danas, potencijalni značajan činilac održivog razvoja


Projekat MONATUR osmišljen je tako da obuhvata tri naselja – lokaliteta - značajna za kulturno nasleđe: Rakovac-Dombo, manastir Svetog Đorđa i Novi Bečej – Arača - u Srbiji, i Bugac – Petermonoštor - u Mađarskoj. Ovi srednjovekovni manastiri, zajednička kulurna i istorijska baština, okosnica su projekta u okviru kojeg su se odvijale istraživačke delatnosti i konzervatorski radovi. Cilj projekta bio je razvijanje međugranične saradnje srodnih institucija, unapređenje opremljenosti lokaliteta za turističke posete, ali i svesti pripadnika dva naroda o zajedničkoj prošlosti, poštovanja različitosti, pronalaženja potencijala održivog razvoja. Takođe, jedan od ciljeva je bio i povećanje zaposlenosti kroz dalje održavanje objekata kao i pokretanje razvoja lokalne zajednice kroz prihode i aktivnosti vezane za turističke posete.
Na ovim lokalitetima su izvršena arheološka istraživanja, izrađene su studije vezane za nastanak, faze građenja i prostorni koncept za sva tri lokaliteta. Ova istraživanja su bila potrebna radi utvrđivanja i proširivanja znanja o zajedničkoj kulturnoj baštini. Sprovedeni su konzervatorsko-restauratorski radovi na manastiru Svetog Đorđa koji se izvode u cilju adekvatne zaštite i prezentacije kulturne baštine u okviru turističkih ponuda. Urađeni su radovi na infrastrukturi manjeg obima, pre svega na lokalitetu u Rakovcu a i na lokalitetu Arača, radi poboljšanja turističkih usluga za posetioce.
Vodeći partner bio je Muzej Vojvodine čiji tim su činili arheolog Nebojša Stanojev, kao autor i realizator projekta, Marija Jovanović, arheolog i Jermina Stanojev, dipl. inž. arhitekture.
Partneri su bili: institucija iz Kečkemeta – Bács-Kiskun Megyei Önkormányzat Múzeumi Szervezete, u čijem timu su Rosta Szabolcs i Krisztina Ferenczi, Pokrajinski zavod za zaštitu spomenika kulture iz Petrovaradina, sa timom koji su činili Zoran Vapa, kao menadžer projekta, Svetlana Bakić kao autor projekta i realizator i Bogdan Janjušević, istoričar umetnosti, kao i Turistička organizacija Vojvodine, u čijem timu su bili Gvozden Perković i Srđan Bajić.
Podstaknuta pokretanjem ovog projekta Opština Novi Bečej je finansirala izgradnju pristupnog puta do Arače, u dužini od 5 km. Put se odvaja od regionalnog puta Novi Bečej - Novo Miloševo kod nekadašnjeg železničkog stajališta Crna Bara.